Partner portalu:
REKLAMA
×

Szukaj w serwisie

Łazienki ze ścianami i podłogami wykończonymi naturalnym korkiem to rzadkość, szczególnie w Polsce. A szkoda, bo to jeden z najciekawszych sposobów na oryginalne zaaranżowanie tego pomieszczenia. Korek jak żaden inny materiał różni się od płytek ceramicznych wciąż tworzących kanon polskiej łazienki.

REKLAMA

Łazienki ze ścianami i podłogami wykończonymi naturalnym korkiem to rzadkość, szczególnie w Polsce. A szkoda, bo to jeden z najciekawszych sposobów na oryginalne zaaranżowanie tego pomieszczenia. Korek jak żaden inny materiał różni się od płytek ceramicznych wciąż tworzących kanon polskiej łazienki.

Jedną z głównych, chociaż nie jedyną zaletą korka jako materiału wykończeniowego jest jego oryginalność. Nadaje on charakterystyczny wygląd i klimat wszystkim pomieszczeniom, w których wykorzystano go do obłożenia ścian, podłóg, a nawet sufitów. Nie inaczej jest w przypadku łazienek. Dzięki wykorzystaniu korka można uzyskać bardzo ciekawą, nietuzinkową aranżację łazienki, która będzie różnić się od wszystkich innych rozwiązań. Należy jedynie wykazać się oryginalnością i odrzucić nieuzasadnione obawy co do odporności tego materiału na wilgoć.

RYNKOWA OFERTA. Znakomita większość światowej produkcji korka (ok. 300 tys. ton rocznie) pochodzi z krajów zachodniego basenu Morza Śródziemnego i Portugalii będącej jednym z największych dostawców tego materiału. To waśnie z Portugalii pochodzi firma Amorim, czołowy europejski producent okładzin korkowych, m.in. boazerii Ipocork i parkietów Wicanders. To właśnie okładziny pochodzące z fabryk grupy Amorim stanowią gros oferty dostępnej w Polsce. Zaopatrzyć się w nie można w wyspecjalizowanych firmach na terenie całego kraju, które oprócz samych okładzin oferują również wszelkie materiały uzupełniające (kleje, lakiery, listwy itp.) oraz pomoc przy montażu.

NIETYPOWE WŁAŚCIWOŚCI. Wnętrze komórek korka, podobnie jak przestrzeń wokół nich jest wypełniona mieszaniną gazową o strukturze zbliżonej do struktury powietrza. Dzięki takiej budowie korek ma bardzo wysokie parametry jako izolacja termiczna. Jego współczynnik przewodzenia ciepła jest niższy niż w przypadku waty szklanej i styropianu. Właściwość ta sprawia, że przy dotykaniu powierzchni korkowych odczuwa się płynące od niej swoiste ciepło. Dzięki tej cesze okładziny korkowe (tak boazerie, jak i parkiety) nadają wnętrzom bardzo \"ciepły\" charakter, którego próżno szukać we wnętrzach wykończonych przy użyciu płytek ceramicznych, kamiennych itp.

Z izolacyjnością termiczną korka blisko powiązana jest jego izolacyjność akustyczna. Przyjmuje się, że wyłożenie podłogi płytami korkowymi grubości 4 mm redukuje powstałe hałasy w pomieszczeniu o 19-21 dB, zaś okładzina ścienna grubości 3 mm o ok. 18 dB. Cecha ta jest szczególnie ważna właśnie w przypadku łazienek, w których tradycyjnie generowane są niepożądane hałasy. Dzięki swej mikrokomórkowej budowie korek odznacza się ponadto odpornością na atak grzybów, pleśni i innych mikroorganizmów. Jest to skutek nieprzepuszczalności materiału dla cieczy i gazów. Korek ma też niski współczynnik przepuszczalności pary wodnej, jest odporny na szkodliwe działanie wilgoci i co najważniejsze - nie gnije. Z uwagi na powyższe zalety okładziny korkowe są zalecane np. w przypadku ścian zagrożonych zawilgoceniem.

Nie należy wreszcie zapominać także o charakterystycznym wyglądzie okładzin korkowych, który współdecyduje o ich unikalności. Niepowtarzalna kolorystyka oraz rysunek materiału, niezależnie od odmiany, nie pozwalają pomylić go z żadnym innym materiałem wykończeniowym.

SZEROKI WYBÓR OKŁADZIN. Jako materiał wykończeniowy korek występuje w postaci przygotowanych fabrycznie płytek, rulonów itp., chociaż w łazienkach sprawdzają się tylko te pierwsze. Zasadnicza konstrukcja płytkowych okładzin korkowych (tak boazerii jak i parkietów) jest stosunkowo zbliżona; na spodniej warstwie wykonanej z aglomeratu korkowego zwykle umieszczona jest dekoracyjna warstwa korka naturalnego. W przypadku płytek boazeryjnych (najczęściej o wymiarach 30x60 cm i grubości 2-3 mm) zabezpieczenie stanowi zwykle naturalny wosk pozyskiwany przy produkcji aglomeratu lub lakier akrylowy. Wybierać można spośród bardzo wielu rodzajów boazerii w kolorach naturalnego korka, np. z barwionymi podkładami, pokrytych lakierami o różnych barwach itp.

Jeśli chodzi o fabrycznie przygotowane parkiety korkowe (dostępne w formie płytek lub paneli) są one oferowane z dwoma zasadniczymi typami wykończenia. Jednym z nich jest nakładana fabrycznie wytrzymała folia winylowa (stosowana np. w wyrobach marki Wicanders), która szczególnie dobrze zabezpiecza materiał przed intensywnym użytkowaniem oraz wpływem wilgoci, środków chemicznych, detergentów itp. Ten typ okładzin, jakkolwiek dobrze sprawdzający się w pomieszczeniach o dużym natężeniu ruchu, nie jest szczególnie polecany do łazienek. Korzystniejsze jest użycie parkietów z powierzchnią zabezpieczoną lakierem. Poza całkowitym wyeliminowaniem możliwości penetracji wilgoci w miejscach łączeń między płytkami, tego typu parkiety są przyjemniejsze w dotyku i bardziej elastycznie (chociaż ostatecznie także mniej wytrzymałe).

Należy zdać sobie sprawę z faktu, że parkiety korkowe nie są miękkie. Swą twardością przewyższają one np. parkiety bukowe. Jeśli nawet spowodowane zostaną w nich odkształcenia wywołane naciskiem nóżek ciężkich mebli czy też uderzeniami ciężkich przedmiotów, materiał parkietu powróci w stosunkowo krótkim czasie do stanu wyjściowego.

MONTAŻ - WAŻNE DETALE. Korek (nawet w formie odpowiednio fabrycznie przygotowanych płytek) jest materiałem pochodzenia naturalnego, co pociąga za sobą konieczność zachowania specjalnego reżimu wykonawczego. Sprawia to, że proces prawidłowego montażu korka w łazience jest nieco bardziej złożony od montażu płytek ceramicznych.

Jeszcze przed przyklejeniem w pomieszczeniu (nie tylko w łazience) okładziny powinny być pozostawione w docelowym miejscu na ok. 1-2 dni w celu aklimatyzacji (odpowiednia temperatura i wilgotność). Pozwoli to na stopniowe dostosowanie się materiału do danych warunków bez ew. deformacji płytek.

Pomimo wspomnianej odporności korka na wilgoć i niskiej nasiąkliwości (przyjmuje on tylko od 18 do 20 % wody) już na etapie montażu należy uniemożliwić trwałe oddziaływanie wilgoci na okładzinę i jej najbliższe okolice. Z tego m.in. powodu w łazienkach mogą być stosowane wyłącznie płytki przyklejane bezpośrednio do podłoża. W żadnym wypadku nie wolno w łazienkach stosować korkowych paneli podłogowych (tzw. float floor). Oferta ściennych i podłogowych płytek korkowych, które mogą być stosowane w łazienkach obejmuje produkty, które po instalacji muszą być pokryte dodatkową warstwą lakierów odpornych na wodę. W grupie materiałów podłogowych przykładem są stosunkowo popularne płytki z kolekcji Wicanders Seria 200 (dawniej nazywana Eco Cork), które fabrycznie są barwione lakierami akrylowymi i dwukrotnie pokryte czysto poliuretanowym lakierem na bazie wodnej. Po przyklejeniu elementów podłogi wszystkie szczeliny dylatacyjne pomiędzy krawędziami płytek a np. ścianami czy urządzeniami sanitarnymi powinny być wypełnione szczelnie kitem akrylowym tak, aby woda nie mogła dostać się pod płytki. Po całkowitym wyschnięciu kleju i uszczelnienia akrylowego podłoga musi być umyta specjalnym detergentem i wysuszona, po czym nakłada się na nią jedną lub dwie warstwy lakieru poliuretanowego. Czas schnięcia lakieru wynosi ok. 24 godziny, natomiast całkowitą odporność na środki chemiczne, detergenty oraz - co najważniejsze - odporność na wodę, tak przygotowana podłoga osiąga dopiero po 14 dniach. W tym czasie nie należy podłogi narażać na ciągłe działanie wody czy stosowanie detergentów. Dopiero po tym czasie można również nakładać zalecane przez producentów płytek polimerowo-akrylowe powłoki zabezpieczające i rozpocząć normalną eksploatację łazienki.

Do dekoracji ścian w łazienkach zaleca się stosowanie płytek fabrycznie barwionych lakierami akrylowymi, które po przyklejeniu należy dodatkowo polakierować dwoma lub trzema warstwami lakieru poliuretanowego na bazie wodnej. Podobnie jak w przypadku podłóg należy dokładnie uszczelnić kitem akrylowym wszystkie odstępy dylatacyjne (narożniki, miejsce styku z podłogą czy urządzeniami sanitarnymi itp.). Część specjalistów dopuszcza stosowanie płytek ściennych zabezpieczonych jedynie przez woskowanie, jednak w zgodnej opinii lakierowanie zdecydowanie lepiej zabezpiecza materiał przed wpływem wilgoci. Podczas układania w łazienkach boazerii korkowych należy bezwzględnie pamiętać o strefach zawilgocenia i zmoczenia. Co prawda wilgotne powietrze pozostaje bez wpływu na ścianę obłożoną korkiem zabezpieczonym woskiem, jednak zaleca się, aby unikać bezpośredniego kontaktu z wodą.

Sama pielęgnacja boazerii korkowych jest prosta. Sprowadza się ona do usuwania zabrudzeń powstałych na woskowanej lub lakierowanej powierzchni za pomocą zwilżonej ściereczki. Ewentualne ubytki wspomnianych warstw ochronnych mogą być uzupełniane pastą z wosku pszczelego.

W przypadku stosowania płytek korkowych wszystkich typów w łazienkach czynnikiem mającym decydujący wpływ na trwałość okładzin jest właściwe przygotowanie podłoża i stosowanie odpowiednich klejów. Zarówno podłogowe jak i ścienne płytki mogą być instalowane tylko na zwartych, mocnych, suchych, gładkich podłożach takich jak odpowiedniej jakości tynki cementowo-wapienne lub wodoodporne płyty gipsowo-kartonowe. W przypadku podłóg należy się upewnić czy podkład podłogowy posiada właściwie wykonaną warstwę izolacji przeciwwilgociowej i termicznej. Ze względu na to, że do klejenia korka w łazienkach zaleca się kleje kontaktowe, podłoże musi być gładkie. Z kolei do szpachlowania porowatych tynków cementowo-wapiennych najlepiej stosować cienkowarstwowe masy szpachlowe na bazie cementów, a nie gipsu, który bardzo łatwo chłonie wilgoć.

Przy przyklejaniu płytek korkowych do podłóg za pomocą klejów wodorozcieńczalnych, powinny być one dociskane specjalnymi walcami, aby nie odkleiły się od podłoża. Z kolei przy przyklejaniu boazerii z korka w narożnikach ścian powinno się stosować listwy maskujące. W przeciwnym razie materiał płyt może ulegać wykruszaniu.

ANDRZEJ TOPCZEWSKI

 

 

Cenne właściwości korka to

m.in. efekt jego budowy. Jego struktura komórkowa jest podobna do budowy plastra miodu. Każdy centymetr sześcienny korka zawiera około 40 milionów komórek o strukturze czternastościanów foremnych. Składniki ścian komórek tkanki korkowej to odpowiednio: suberyna (ok. 45 %), lignina (ok. 27 %), celuloza i polisacharydy (ok. 12 %), tanina (ok. 6 %), wosk (ok. 5 %) oraz wiele innych substancji. Szczególną rolę odgrywa tu suberyna, będąca mieszaniną kwasów tłuszczowych i ciężkich alkoholi organicznych. To właśnie ona czyni korek nieprzepuszczalnym dla gazów i cieczy.

 

Korek jest materiałem, z którego cennych właściwości człowiek korzysta już od wieków. Niezmiennie pozyskuje się go z kory specjalnego gatunku dębów korkowych (Quercus suber L.

- drzewa te wytwarzają korę o jednolitej budowie i strukturze). Długość życia dębów korkowych może dochodzić do 200 lat. Co ważne, pozyskiwanie surowca nie oznacza ścinania drzew; co ok. 9 - 10 lat korek jest zdejmowany bez żadnych szkód dla drzewa. W całym cyklu życia dębu korkowego można wyróżnić trzy rodzaje pozyskiwanej tkanki korkowej. Jako pierwsza zbierany jest korek dziewiczy, czyli tzw. virgin, uzyskany z pierwszego okorowania drzewa. Po kilku latach zbierana jest pierwsza warstwa uzyskiwana w procesie reprodukcji, tzn. secondary cork, który jest grubszy i bardziej płaski niż virgin. Dopiero tzw. amadia o największej miąższości, grubości i najbardziej regularnej strukturze jest najlepszym materiałem do finalnego wykorzystania - zbiera się ja za trzecim i każdym kolejnym razem.

 

Odpowiednie parametry techniczne okładzin korkowych to m.in. skutek stosowania spodniej warstwy z aglomeratu korkowego. Już w połowie XIX wieku John Smith opracował prostą metodę aglomeryzacji korka, sprowadzającą się do ciśnieniowego prasowania zmielonego korka za pomocą żywic (dawniej stosowano żywice naturalne, obecnie częściej stosowane są żywice syntetyczne). Aglomerat, w porównaniu z naturalnym oryginałem, znacznie mniej odkształca się pod wpływem różnic temperatury i wilgotności. Cechy te po części właściwe są płytkom i panelom korkowym, w których skład zawsze wchodzi nośna warstwa z aglomeratu. Na zdjęciu budowa płytki parkietowej Serii 200, prod. Wicanders.

 

Błony komórkowe korka są bardzo giętkie, co sprawia, że jest on ściśliwy i elastyczny, powraca do poprzedniego kształtu, gdy przestaje podlegać naciskowi. Gdy korek jest poddany działaniu dużych sił, spręża się gaz w jego komórkach i zmniejsza się ich objętość. Po ustaniu nacisku korek powraca do poprzedniego kształtu i nie nosi śladów deformacji. Po maksymalnym ściśnięciu korek natychmiast powraca do 85 % początkowej objętości, w ciągu trzech godzin rozszerza się do 90 %, a po 24 godzinach zajmuje już 94 % poprzedniej objętości. Tę właściwość wykorzystuje się przy zamykaniu butelek. Dobiera się korki tak, by wewnętrzna średnica szyjki butelki stanowiła 85 % średnicy korka. Następnie zatyczkę korkową ściska się w odpowiednim urządzeniu i wkłada do butelki. Po zwolnieniu nacisku korek natychmiast rozpręża się szczelnie wypełniając szyjkę butelki.

REKLAMA

REKLAMA

Newsletter

Najciekawsze artykuły z naszego serwisu codziennie w Twojej skrzynce
REKLAMA